Bedri Rahmi EYÜBOĞLU

Hayatı

Şair, yazar ve ressam (D. 1911 , Görele / Giresun – Ö. 21 Eylül 1975, İstanbul). Asıl adı Ali Bedrettin Eyuboğlu. Nüfus kay­dında ve birçok kaynakta doğum yılı 1913 olarak geçer. Ancak, öğrencisi Turan Erol’un belirttiği­ne ve aile çevresine göre doğum tarihi 1911’dir. İlk ve ortaöğreni­mini Artvin, Kütahya ve Trabzon’da yaptı. Trabzon Lisesine devam ederken, İstanbul Güzel Sanatlar Akademisine geçti. Burayı bitir­meden, 1931 yılında Fransa’ya gitti ve müzelerde kopyalar yaptı. 1932’de Fransa’ya ikinci kez giden Bedri Rahmi Eyüboğlu Paris’te, André Lhote’un atölye­sinde ders aldı. 1933’te Türkiye’ye döndü. Kısa sürelerle çevirmenlik, Tekel Genel Müdürlüğünde vitrin düzenlemeciliği gibi işlerde çalıştı. 1936’da, ikinci kez Güzel Sanat­lar Akademisinin bitirme sınavına girdi ve diploma aldı. 1937’de, Akademi’nin Resim Bölümünde, Leopald Levy’nin asistanı olarak çalışmaya başladı ve profesörlüğe kadar yükseldi. Amerika’da kaldığı üç yıl (1960-63) dışında, ömrünün sonuna kadar, akademideki öğ­retim üyeliğini sürdürdü. Paris’te André Lhote’un atölyesinde çalı­şırken tanıştığı Romanyalı Ernes­tine (Eren) Hanım’la, 1936 yılında İstanbul’da evlendi. Ressam olan eşi Eren Eyuboğlu ile birlikte, “D Grubu”na katıldı. İstanbul’da Kü­çükyalı Mezarlığında gömülüdür.

Bedri Rahmi Eyüboğlu, res­samlığı kadar şairliği ile de ünlüdür. Şiirleri 1928’de Muhit dergisinde yayımlanmaya başladı. Sonraki yıllarda Garip (Birinci Yeni) çizgi­sindeki şiirleriyle Yeni Adım, Tan, Ses, Gün, İnsan, Büyük Doğu, Var­lık, Yeditepe gibi dergi ve gazeteler­de yazdı. Ayrıca, çeşitli konulardaki yazıları Cumhuriyet gazetesinde çıktı. Halk kültüründen beslenen şiirlerinde sözcüklerle resim yapı­yordu adeta. Karadut şiiri büyük bir ilgi gördü. Şiirlerinin bir bölümü pop müziği tarzında bestelendi.

Ressam Bedri Rahmi Eyüboğlu, Türkiye’de pek çok kişisel sergi açtığı gibi yurt dışında da çok sayıda sergiler açtı. İç ve dış duvar süslemeleri yaptı. Kendisinin ve dönemindeki şairlerin şiir kitapla­rını resimledi, kitap kapakları yaptı. Brüksel sergisindeki Türk pavyonu­na yaptığı 227 metrekarelik mozaik pano ile altın madalya ödülü (1958) aldı. Ölümünden sonra, Milliyet Sanat dergisince, 1976’da Yılın Sanatçısı seçildi.

Eserleri

Şiir

  • Yaradana Mektup­lar (1941)
  • Karadut (1948)
  • Tuz (1952)
  • Üçü Birden (üç kitabının birlikte basımı, 1953)
  • Dördü Birden (1956)
  • Merhaba Yeşil (1956)
  • Bigüzel (1959)
  • Karadut 69 (1969)
  • Dol Karabakır Dol (tüm şiirleri, 1974, aynı adla “Tüm Eserleri” dizisinin ilk kitabı, 1985)
  • Yaşadım (1977)

Gezi – Deneme – Mektup

  • Cânım Anadolu (1953)
  • Yukulele’ye Mektuplar (1972)
  • Tezek (1975)
  • Delifişek (1975)
  • Bu Anadolu Var Ya (1993)
  • Resim Yaparken (1996)
  • Kardeş Mektupları (“Tüm Eserleri” dizisinin ikinci kitabı, 1985)
  • Körolası (1997)
  • Aşk Mektupları 1937-1950 (3 cilt, 2000)

Resim Kitapları

  • Binbir Bedros (1977)
  • Resme Başlarken (1977)
  • Karadut (1979)
  • Babatomiler (1979)

Kaynakça

IŞIK, İhsan. Ünlü Edebiyatçılar (Türkiye Ünlüleri Ansiklopedisi. C. 4, s. 170-171). Ankara: Elvan Yayınları, 2013.