No menu items!

20. Yüzyılda Osmanlı Devleti

Tavsiye Yazılar

Paris Barış Konferansı

  • İlk defa İtilaf devletleri arasında anlaşmazlıklar çıktı.
  • Konferansa yenilen devletler davet edilmemiştir.
  • Cemiyet-i Akvam (Milletler Cemiyeti) kurulmuştur.
  • İtalya’ya verilecek yerler Yunanistan’a verildi.
  • ABD Monroe Doktrini (Yalnızlık Politikası)ile Avrupa siyasetinden çekildi. II. Dünya savaşına kadar dünya siyasetinde İngiltere, Fransa etkin olacaktır.

I. Dünya Savaşı’nı Bitiren Antlaşmalar

  • Versay: Almanya-İtilaf Devletleri
  • Sen Jermen: Avusturya-İtilaf Devletleri
  • Nöyyi: Bulgaristan-İtilaf Devletleri
  • Trianon: Macaristan-İtilaf Devletleri
  • Sevr: Osmanlı Devleti-İtilaf Devletleri

İzmir’in İşgali (15 Mayıs 1919)

  • Paris Barış Konferansı’nda yakaladıkları fırsatı değerlendirdiler.
  • Megola İdea’yı (Büyük Ülkü) gerçekleştirme.
  • Vali Nurettin Paşa halkı örgütledi ancak görevden alındı.
  • Hasan Tahsin (Osman Recep Nevres) ilk kurşunu sıktı.
  • Redd-i İlhak Cemiyeti kuruldu.
  • Maşatlık mitinginde Yunan işgali protesto edildi.
  • Halide Edip Adıvar, Nakkiye Elgün, Mehmet Emin Yurdakul, Selim Sırrı Tarcan mitinglerde etkili oldular.

İşgaller Sırasındaki Raporlar

Amiral Bristol Raporu:

  • Milli mücadelenin haklı olduğunu kanıtlayan ilk belge.

Milne Hattı (Milne Raporu)

  • Kuvay-i Milliye yunanlılara karşı başarılı olunca İngiliz komutan Milne, yunanlıların güvenliği sağlamak ve Yunanlılara zaman kazandırmak için bir hat oluşturdu

General Harbourd Raporu

  • Milli mücadelenin haklı olduğunu ispatlayan ikinci belgedir.
  • Doğu Anadolu da Ermenilerin haksız olduğu görülmüştür.

NOT: Doğu’da Kuvay-ı Milliye yoktur. Kazım Karabekir 15. Kolordu’yla Ermenilere karşı savaştı. Daha sonra Milli Mücadeleye katıldı. Ayrıca bu ordu TBMM’nin oluşturduğu düzenli ordu değildir.

Cemiyetler

Zararlı Cemiyetler

Azınlıkların Kurduğu Cemiyetler
  • Mavri Mira Cemiyeti
    • Rumların kurdukları cemiyettir. Eski Bizans’ı diriltmeye çalışırlar. Yunan işgalini kolaylaştırmayı hedeflerler.
  • Etnik-i Eterya Cemiyeti
    • Rumlar kurmuştur.İlk kurdukları cemiyettir.
  • Pontus Rum Cemiyeti
    • Rumlar kurdu, Karadeniz’de Rum Devleti’ni tekrar kurmak istemektedirler.
  • Kordos Cemiyeti
    • Doğu Karadeniz Bölgesi’ndeki insanları göç ettirip, Rum sayısını arttırmak isterler.
  • Taşnak Cemiyeti
    • Doğu Anadolu’da Ermeni Devleti kurmak.
  • Hınçak Cemiyeti
    • Doğu Anadolu’da Ermeni Devleti kurmak.
  • Makabi (Musevi)-Alyans-İsrail Cemiyeti
    • Osmanlı Devleti’nden ayrılan Yahudilere Filistin topraklarında İsrail Devleti kurmak.
Milli Varlığa Düşman Cemiyetler
  • Sulh ve Selameti Osmaniye Cemiyeti
    • Kurtuluş padişaha bağlı kalmaktır.
  • Teali İslam Cemiyeti
    • Dinin esaslarına bağlı kalmak kurtuluştur.
  • Kürt Teali Cemiyeti
    • Kürt devleti kurmak.
  • İngiliz Muhipleri
    • Kurtuluş İngiltere’nin mandasına girmektir.
  • Wilson İlkeleri
    • ABD mandasına girmeyi savunurlar.
  • Hürriyet ve İtilaf Fırkası
  • Askeri Nigahban Cemiyeti
    • Padişaha bağlı emekli subayların kurduğu cemiyettir.

Yararlı Cemiyetler

Milli Varlığı Koruyan Cemiyetler
  • Trakya Paşaeli Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti:
    • Cafer Tayyar kurmuştur.
    • İlk direniş örgütüdür.
    • Mavri Mira’ya karşıdır.
    • Geçici devlet kurmayı amaçlar.
  • İzmir Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
    • Bu cemiyeti 14 Mayıs 1919 da Redd-i İlhak cemiyetiyle birleşti.
  • Redd-i İlhak Cemiyeti
    • Kuvay-i Milliye’yi örgütler.(İzmir)
    • Balıkesir ve Alaşehir Kongrelerini düzenlemiştir.
  • Kilikyalılar Cemiyeti
    • Ali Fuat girişimiyle Fransız işgalini, Ermenilerin işgalini engellemek için kurulmuştur.
    • Pozantı Kongresinde toplanmışlardır.
      • Toplanan son kongredir.
  • Trabzon Muhafaza-i Hukuk Cemiyeti
    • Trabzon da Rum devleti kurulmasına engel olmak
    • Erzurum Kongresine katılmışlardır.
    • Silahlı direniş göstermişlerdir.
  • Şark (Doğu) Vilayetleri Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
    • Erzurum Kongresini toplamışlardır.
    • Göçleri engeller.
    • Albayrak, Hadistan, La Pays gazetelerini çıkardılar.
  • Milli Kongre Cemiyeti
    • Kuvay-i Milliye tabirini ilk kez kullanıldı.(Prof. Dr. Esat Işık)
    • Silah değil, basın yoluyla direnir.
    • Tüm cemiyetlerin birleşmesini sağladılar.
  • Gizli Karakol Cemiyeti
    • Lojistik destek sağlarlar.(Milli mücadeleye)
    • İstanbul da tutsak düşen vatanseverleri kurtarmak.
  • Anadolu Kadınları Müdafaa-i Hukuk Cemiyeti
    • Sivas valisi Reşit Paşa’nın eşi Melek Hanım ve arkadaşları Sivas’ta kurmuştur.
    • Mustafa Kemal’in kurulmasını istediği tek cemiyettir.
  • Vahdet-i Milliye Cemiyeti
    • Tüm cemiyetlerin birleşmesini istemişlerdir.
  • Kars İslam Milli Şurası
  • Mim Mim Grubu

NOT: Yararlı cemiyetlerin hepsi Sivas Kongresi’nde birleştirildi ve adı Anadolu Rumeli ve Müdafaa-i Hukuk adını aldı.


KPSS tarih notları için tıklayınız…


Yeni İçerikler

İyi Huylu Prostat ile Prostat Kanserinin Belirtileri ve Tedavisi

Prostat Nedir?Erkeklerde üreme sisteminin bir parçası olan prostat, ortalama 18-20 gr ağırlığında olan ve idrar torbasının çıkışını çevreleyen bir salgı...

Benzer İçerikler